Ο πιο ύπουλος εχθρός που μπορεί να μπει ανάμεσα σε εσάς και το αγαπημένο σας φαγητό είναι η δυσπεψία, ή κοινώς, η βαρυστομαχιά. Πρόκειται για ένα από τα πιο συνηθισμένα προβλήματα που εμφανίζονται κατά την πέψη και σχετίζεται άμεσα με την κακή διατροφή και το στρες. Αξίζει να σημειωθεί ότι δεν αποτελεί ασθένεια, αλλά ένα σύνολο συμπτωμάτων που υποδηλώνουν την κακή λειτουργία του πεπτικού συστήματος. Συχνά εκδηλώνεται με πόνους, φούσκωμα και δυσφορία, στην περιοχή του στομάχου, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται η σωστή λειτουργία του.

Συμπτώματα

Η δυσπεψία είναι μια κατάσταση που συμβαίνει εξαιτίας της κακής λειτουργίας του πεπτικού συστήματος, κατά την οποία δυσχεραίνεται η πέψη. Εμφανίζεται σταδιακά με την μορφή στομαχόπονου, ο οποίος κλιμακώνεται, και συνοδεύεται από αίσθημα κορεσμού. Με την πάροδο του χρόνου, τα συμπτώματα εδραιώνονται και τα άτομα υποφέρουν από δυσφορία, αναγούλες, τάση για εμετό, ρεψίματα, καούρα αλλά και ανορεξία. Η ένταση αυτής της κατάστασης εναλλάσσεται, και ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στον οργανισμό, παρουσιάζει υφέσεις και εξάρσεις.

Φυσικά, επειδή δεν πρόκειται για ασθένεια αλλά για ένα σύνολο συμπτωμάτων, αφορά και τα δύο φύλλα σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Παράλληλα, έρευνες έχουν αναδείξει ότι το 25% των ανθρώπων ενδέχεται να εμφανίσει δυσπεψία κάποια στιγμή της ζωής του. Αναλυτικότερα, τα κύρια συμπτώματα της δυσπεψίας είναι:

  • Πόνος στο στομάχι – Συχνά μοιάζει με βάρος ή κάψιμο
  • Αίσθημα πληρότητας – Φούσκωμα στο στομάχι
  • Κάψιμο στο στήθος – Παλινδρόμηση του φαγητού από το στομάχι στον οισοφάγο
  • Ερυγές – Απελευθέρωση αέρα από το στομάχι και τον οισοφάγο, μέσω τους στόματος
  • Ναυτία
  • Εμετός

Προσοχή!

Πολλές φορές τα συμπτώματα της δυσπεψίας συγχέονται εσφαλμένα με αυτά της δυσφορίας που εμφανίζεται κατά τη διάρκεια ενός καρδιακού επεισοδίου. Γι’ αυτό το λόγο, σε περιπτώσεις αδιαθεσίας επικοινωνήστε άμεσα με τον γιατρό σας.

Αιτίες

Είναι γεγονός ότι οι κυριότερες αιτίες των προβλημάτων του πεπτικού συστήματος συνδέονται άμεσα με το φαγητό. Η δυσπεψία, λοιπόν, προκαλείται εξαιτίας των κακών διατροφικών συνηθειών, αλλά συχνά σχετίζεται και με ψυχολογικούς παράγοντες, όπως το στρες. Επιπλέον, ενδέχεται να υποκρύπτει διαφορετικές ασθένειες του πεπτικού αλλά και γαστρεντερολογικού συστήματος. Αναλυτικότερα, μερικές από τις αιτίες που προκαλούν δυσπεψία είναι οι εξής:

Κακή διατροφή

Η κατάσταση του πεπτικού συστήματος συνδέεται άρρηκτα με τις τροφές που επιλέγουμε να εντάξουμε στη διατροφή μας. Πιο συγκεκριμένα, η λειτουργία του επηρεάζεται από την ποιότητα και την ποσότητα του φαγητού που λαμβάνουμε, αλλά και από την ταχύτητα με την οποία το καταναλώνουμε. Επιπλέον, η συναισθηματική και ψυχολογική μας κατάσταση πυροδοτεί όλο και περισσότερες ατασθαλίες στη διατροφή μας.

Οι κρίσεις κατάθλιψης και στρες οδηγούν σε υπερφαγικά επεισόδια, τα οποία επιβαρύνουν τον οργανισμό μας. Έτσι λοιπόν, η υπερκατανάλωση φαγητού, οι εθιστικές τροφές, όπως τα καυτερά και τα λιπαρά γεύματα, αλλά και η λαιμαργία αυξάνουν τις πιθανότητες να εμφανίσουμε δυσπεψία. Πιο συνοπτικά, οι κύριες διατροφικές και ψυχολογικές αιτίες της πεπτικής δυσλειτουργίας και της δυσπεψίας είναι οι εξής:

  • Εντατική κατανάλωση έτοιμου φαγητού (fast food), προμαγειρεμένων φαγητών και κονσερβών
  • Υπερβολική κατανάλωση τηγανητών φαγητών, κρέατος και γλυκών
  • Υπερφαγικά επεισόδια και ταυτόχρονη κατανάλωση πολλών διαφορετικών τροφών
  • Συχνά γεύματα με μικρή χρονική απόσταση μεταξύ τους
  • Πολύ αργή ή πολύ γρήγορη κατανάλωση φαγητού
  • Κατανάλωση φαγητού όταν είμαστε σε κίνηση, διαβάζουμε, μιλάμε ή βλέπουμε τηλεόραση
  • Κάπνισμα
  • Αϋπνία
  • Συναισθηματικές και ψυχολογικές διακυμάνσεις, στρες, νευρικότητα, κατάθλιψη

Γαστρο-οισοφαγική παλινδρόμηση

Η γαστρο-οισοφαγική παλινδρόμηση είναι μια πάθηση του στομάχου, κατά την οποία ο άνω σφιγκτήρας του ατροφεί και επιτρέπει την διέλευση της τροφής πίσω στον οισοφάγο. Αυτό δημιουργεί ένα αίσθημα πόνου και καψίματος στο στήθος και σε μακροχρόνιες περιπτώσεις ενδέχεται να προξενήσει καρκίνο του οισοφάγου.

Έλκος

Το έλκος είναι μια από τις πιο συνηθισμένες ασθένειες του πεπτικού συστήματος. Οι κυριότερες περιπτώσεις έλκους αφορούν το στομάχι, την αρχή του λεπτού εντέρου και τον δωδεκαδάκτυλο. Οφείλεται σε ένα βακτήριο που ονομάζεται ελικοβακτηρίδιο του πυρωλού, το οποίο είναι υπεύθυνο για την διάβρωση του βλεννογόνου και γίνεται αντιληπτό εξαιτίας παρόμοιων συμπτωμάτων, μερικά από τα οποία μοιάζουν με αυτά που έχει η δυσπεψία. Επιπλέον, έλκη μπορούν να δημιουργηθούν λόγω χορήγησης αναλγητικών φαρμάκων ή κορτικοστεροειδών, π.χ. ασπιρίνη.

Γαστρίτιδα

Η γαστρίτιδα είναι μια πάθηση που προκαλεί φλεγμονή του βλεννογόνου του στομάχου. Συνοδεύεται από έντονο πόνο στην άνω περιοχή της κοιλίας, αλλά και με καούρα στο επιγάστριο. Παράλληλα, συνδέεται άμεσα με την δυσπεψία και τα συμπτώματά της και εκδηλώνεται εξαιτίας του ελικοβακτηριδίου του πυρωλού.

Πέτρα στη χολή

Οι πέτρες στη χολή είναι ίσως η βασικότερη αιτία των παθήσεων που αφορούν την χοληδόχο κύστη και αποτελούνται από λιπαρές ουσίες και άλατα ασβεστίου. Το όνομά τους μπορεί να προκαλεί συνειρμούς μεγάλων διαστάσεων, ωστόσο πρόκειται για μερικά χιλιοστά, ικανά να δημιουργήσουν πρόβλημα στον οργανισμό μας. Πιο αναλυτικά, ενδέχεται να προκαλέσουν δυσπεψία, πόνους στην κάτω κοιλία και εμετούς. Παρ΄ όλα αυτά, υπάρχουν και περιπτώσεις που δεν εκδηλώνονται συμπτώματα και οι ασθενείς ζουν με αυτές για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Καρκίνος στομάχου

Αδιαμφισβήτητα πρόκειται για μια από τις πιο σοβαρές μορφές καρκίνου και στην πιο ήπια μορφή του προκαλεί δυσπεψία. Στη συνέχεια, χαρακτηρίζεται από οξύ πόνο, καούρες, αναγούλες, εμετούς και απώλεια βάρους, εξαιτίας της παρατεταμένης ανορεξίας.

3 μύθοι για τη δυσπεψία

Συχνά αναζητούμε σίγουρες λύσεις για να μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε τη δυσπεψία και αυτό το αίσθημα κορεσμού που δεν λέει να φύγει. Αν και έμοιαζαν πολύ καλά tips για να καταφέρουμε να χωνέψουμε όσα φάγαμε στο τελευταίο μας γεύμα, ίσως τελικά να μην είναι αυτό που χρειάζεται ο οργανισμός μας.

Αναψυκτικά

Μια από τις πιο κλασσικές συνήθειες μας για να κλείσουμε το γεύμα μας και να χωνέψουμε είναι ένα ανθρακούχο ποτό. Μέγα λάθος! Τα ανθρακούχα ποτά δίνουν μια προσωρινή αίσθηση ανακούφισης, αλλά στην πραγματικότητα δεν βοηθούν την διαδικασία της πέψης. Αντίθετα, προκαλούν μεγαλύτερο φούσκωμα και αίσθημα κορεσμού, διαταράσσοντας την φυσιολογική έκκριση του στομάχου. Επιπλέον, συμβάλλουν στην χαλάρωση του οισοφαγικού σφιγκτήρα, από τον οποίο παλινδρομεί το περιεχόμενο του στομάχου, προκαλώντας καούρες στο στέρνο.

Κάπνισμα

Οι περισσότεροι καπνιστές επικαλούνται την ευκολότερη χώνεψη, γι’ αυτό και τρέχουν να ανάψουν ένα τσιγάρο μετά το γεύμα. Ωστόσο, μελέτες αποδεικνύουν, ότι κάτι τέτοιο είναι απλά μια κακή συνήθεια, που δεν έχει τα επιθυμητά αποτελέσματα που περιμένουμε. Αντίθετα, έχει την ίδια επίδραση με τα αναψυκτικά, βοηθώντας την χαλάρωση του οισοφαγικού σφιγκτήρα και ενισχύοντας τις πιθανότητες για παλινδρόμηση.

Μαγειρική Σόδα

Όσοι συνηθίζουν να επιλέγουν φυσικούς τρόπους να αντιμετωπίσουν την δυσπεψία, έχουν καταφύγει στη μαγειρική σόδα. Ένα κουταλάκι διαλυμένο σε νερό πράγματι καταπραΰνει το στομάχι και βοηθάει στην πέψη. Παρ’ όλα αυτά, είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζετε ότι η παρατεταμένη κατανάλωση του συγκεκριμένου διαλύματος δεν έχει καλά αποτελέσματα για τον οργανισμό και ενδέχεται να προκαλέσει γαστρεντερίτιδα.

Τρόποι Αντιμετώπισης

Όπως ήδη αναφέραμε, επειδή τα συμπτώματα πολλών ασθενειών παραπέμπουν σε μια απλή δυσπεψία, είναι πολύ σημαντικό να συμβουλευτούμε τον γιατρό μας πριν βγάλουμε οποιαδήποτε διάγνωση. Αυτός είναι ο μόνος που μπορεί να εκτιμήσει την κατάσταση και να μας δώσει τις κατάλληλες οδηγίες για θεραπεία. Ιδιαίτερα, εάν πέρα από τα κλασσικά συμπτώματα δυσπεψίας παρουσιάσετε απώλεια βάρους, εμετούς, μαύρα κόπρανα, δύσπνοια, εφίδρωση και αντανακλαστικούς πόνους, απευθυνθείτε άμεσα στον γιατρό σας.

Παρ’ όλα αυτά, για τις περιπτώσεις που δεν χρήζουν φαρμακευτικής αγωγής και δεν ενδέχεται να κρύβουν κάποιο κίνδυνο, μπορείτε να λάβετε και μόνοι σας τα κατάλληλα μέτρα για την πρόληψη και την αντιμετώπισή τους. Αναλυτικότερα:

  • Καταναλώστε μικρότερη ποσότητα φαγητού ανά τα γεύματα. Επιδιώκετε συχνότερα και μικρότερη ποσότητα γευμάτων.
  • Μασήστε αργά και καλά τις τροφές
  • Αποφύγετε τροφές και ποτά που προκαλούν ερεθισμό στο στομάχι και τον οισοφάγο π.χ. καφές, αλκοόλ, ανθρακούχα ποτά, καυτερά και λιπαρά φαγητά
  • Αποφύγετε, ή ακόμα καλύτερα, σταματήστε το κάπνισμα
  • Διατηρείστε το κατάλληλο σωματικό βάρος
  • Αθληθείτε συστηματικά
  • Κοιμηθείτε σωστά
  • Μάθετε να διαχειρίζεστε το καθημερινό στρες

Αντιμετωπίστε τη δυσπεψία φυσικά!

Υπάρχουν πολλοί φυσικοί τρόποι για να αντιμετωπίσετε τη δυσπεψία, επιλέγοντας τα κατάλληλα υλικά.  Οι σπιτικές συνταγές θα σας βοηθήσουν να καταπολεμήσετε τα συμπτώματα γρήγορα, αποτελεσματικά και οικονομικά,  αποχαιρετώντας το φούσκωμα μια για πάντα. Ας δούμε μερικές απλές συνταγές για τα πιο νόστιμα και φυσικά ροφήματα:

Τσάι από κανέλα

Η κανέλα είναι ένα μπαχαρικό με πολλαπλές ευεργετικές ιδιότητες. Συνεισφέρει αποτελεσματικά στην διαδικασία της πέψης και μειώνει τις στομαχικές κράμπες και το ψευδές αίσθημα κορεσμού που προκαλεί η δυσπεψία. Για να φτιάξετε μόνοι σας το αφέψημα από κανέλα, προσθέστε μισό κουταλάκι του γλυκού κανέλα σε ένα φλιτζάνι βραστό νερό. Αφήστε το να κρυώσει λίγο και πιείτε το αργά για να επωφεληθείτε τα ευεργετικά συστατικά του.

Τσάι από μέντα

Η μέντα είναι ένα αρωματικό φυτό που χαρίζει εξαιρετικά οφέλη στην υγεία του ανθρώπου. Εκτός από την θετική της επίδραση στο αναπνευστικό σύστημα, είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική στην αντιμετώπιση της δυσπεψίας και συμβάλλει στην σωστή πέψη της τροφής. Εάν, λοιπόν, νιώθετε φούσκωμα και αναζητάτε φυσικούς τρόπους να ανακουφιστείτε, προσθέστε μερικά φύλλα μέντας σε βραστό νερό και αφήστε τα για 10 λεπτά. Στη συνέχεια αποσύρετε τα φύλλα και το ρόφημα σας είναι έτοιμο.

Τσάι από τζίντζερ

Ένα μπαχαρικό εξίσου αποδοτικό για την δυσπεψία είναι το τζίντζερ. Η πιπερόριζα, όπως αλλιώς λέγεται, είναι ιδανικός σύμμαχος ενάντια στο φούσκωμα, τις στομαχικές κράμπες, τα αέρια και τον στομαχόπονο. Εάν έχετε βαρυστομαχιάσει μετά το γεύμα, προσθέστε λίγο τριμμένο τζίντζερ σε βραστό νερό, αφήστε το μερικά λεπτά να μουλιάσει και μετά πιείτε το. Σύντομα, θα ανακουφιστείτε και θα νιώσετε ανάλαφροι.

Πορτοκαλάδα

Συχνά αναζητούμε τις πιο πολύπλοκες λύσεις για τα προβλήματά μας, προσπερνώντας τις πιο απλές αλλά και τις πιο αποτελεσματικές. Ένα ποτήρι φρεσκοστυμμένη πορτοκαλάδα μετά από ένα βαρύ γεύμα θα αυξήσει τα επίπεδα οξέων στο στομάχι και θα διευκολύνει τη διαδικασία της πέψης.